Pythagoras (Pisagor) ve Pythagorasçılık

iTunes / RSS

YUNAN MİTOLOJİSİ VE DİĞER DİNLER

  • Homeros ve Hesiodos’un oluşturdukları antropomorfig din anlayışı Yunan dünyasının biricik dini değildi.
  • Yunan tanrılarına baktığımızda bunların, onların insan biçimli olduklarını görüyoruz. Bu tanrıların insan biçimli olmasının sebebini biraz araştıralım.
  • Antik Yunan tanrılar evrenini yaratan Homeros ve Hesiodos gibi insanlar bir bakıma toplumlarının elitleriydi. Varlıklı, zengin, kudretli, kendine güvenen, maddi ve fiziki imkanlara sahip olduğu için hayatı seven ve ondan kam alan insanlardı. Yarattıkları tanrılar da dünyanın efendileri olan kendilerinden başka hangi şekilde olabilirlerdi ki? İlyada’daki şu dizeler yaşadıkları hayattan ne kadar memnun olduklarını açıkça gösterecektir.

                 Hades’te yaşayan bir kral olmaktansa, bu dünyada
                En ağır şartlar altında yaşayan bir ırgat olmayı tercih ederim.

  • Bu dünyadan memnun olan soylu öleceğini bilmesine rağmen onunla pek ilgilenmez çünkü öteki hayat asla bu dünya hayatı kadar güzel ve renkli olmayacaktır.
  • Soylu kesim haricindeki yoksul ve sıradan halkın dini inancı ise birçok yönüyle farklılık arz edecektir. Bu farklılığı Hesiodos’un İşler ve Günler adlı eserinde görmekteyiz. Burada tabiri caizse köylü yaşamına dair öğütleri görmekteyiz ve yine bildiğimiz kadarıyla Hesiodos yaşadığı çağdan pek memnun değildir. Özellikle bu iki kesimin hayatı arasında farklılık alt tabakanın huzursuzluğuna neden olacak ve Thales hakkında yaptığımız programda bahsettiğimiz Solon yozlaşan üst tabaka ve alt tabakanın sorunlarına yönelik bazı reformlar yapmak gereği duyacaktır.

Okumaya devam et “Pythagoras (Pisagor) ve Pythagorasçılık”

Anaksimandros ve Anaksimenes

iTunes / RSS

ANAKSİMANDROS

  • Thales’in çağdaşı ve dostudur. (İÖ 610-547)
  • Matematikçi, devlet adamı, astronom, doğa bilgini, kartograftır (haritacı). Yunan’da ilk defa harita yapmaya teşebbüs etmiştir. Ardından bu haritanın kimi noktasına Miletoslu gezgin Hekataios düzeltmeler yapmıştır.

worldmap

  • Doğa üzerine (peri physeos) isimli bir eser kaleme almıştır. Eserine ait orijinal bir parçası bize kadar gelen ilk filozoftur.
  • Thales gibi ana maddenin, ilk ilkenin veya tözün ne olduğunu araştırır ve bunun Apeiron olduğunu söyler.

Okumaya devam et “Anaksimandros ve Anaksimenes”

Miletoslu Filozoflar ve Bilge Thales

MİLET FİLOZOFLARI

  • Miletoslular batı insanının bilimsel düşünmesinin başlangıcını oluşturan bir alan açacaktır.
  • Onların kimi var sayımlarını adeta çocukça bulurken, tarihsel bir bakış açısına sahip bir göz, burada gerçek bilimsel, tarafsız gözlemlere dayalı, nedensel bağlamları arayan düşüncenin tipik başlangıcını görür.
  • Önceki kuşakların bize aydınlattığı karanlıkları onlara kim aydınlatmıştı? Bizi esas hayrete düşüren o güne kadar sorulmamış soruları yalnızca ortaya atmaları değil, onları cevaplandırmaya çalışmalarıdır.
  • Grek düşününün doruk noktasını Sokrates’ten önceki filozoflarda göre Nietzsche bu büyük Miletoslu hakkında şöyle der: O, yadırgatıcı istekler tarafından uçarılığı ve çocuksuluğu engellenmediği sürece, tipik bir filozofun yazdığı gibi yazmaktadır; sözcüğü sözcüğüne yeni bir aydınlanmanın tanığı ve yüce düşünceler üzerinde duruşun ifadesi olan olağanüstü bir üsluba sahip hiyeroglifler halinde.
  • Onlar felsefe sorunlarını ilk defa fark etmekle, kavramakla kalmamışlar, üstelik içlerinde öylesine hissetmişlerdir ki, bu yakıcı sorunlara bir cevap, bir çözüm bulmayı kendilerine görev edinmişlerdir; buldukları çözümlerin doğruluğu ve bilgilerinin hakikiliği konusunda en ufak bir kuşkuya kapılmadıkları için de bunları yurttaşlarına -yazılı olarak- açıklamaktan çekinmemişlerdir.

Okumaya devam et “Miletoslu Filozoflar ve Bilge Thales”

İlkçağ Felsefe Tarihine Giriş ve Felsefenin Doğuşu

İLKÇAĞ FELSEFESİ GİRİŞ

  • “Yunan düşüncesinin insanlık tarihine en büyük katkısı zihni keşfedişidir” (Bruno SNELL)
  • Yunan düşüncesi gerek içinde olduğumuz İslam kültürünün bazı yönleriyle doğrudan kaynağını oluşturması, gerekse de son iki yüz yıldır içine dahil olmaya çalıştığımız batı uygarlığının en önemli bileşkelerinden birini teşkil etmesi bakımından her Türk aydını için yakından bilinmesi gerekli olan bir dönemi temsil etmektedir.
  • Antik Yunan genelde üç dönemde incelenir: Helen (6-4.yy), Helenistik (4-1.yy), Roma (1-5.yy)
  • İ.S. 5.yy.’da Bizans imparatoru Justinyen Atina’daki felsefe okulunu kapatması ile Atina’yı terk eden filozofların İran’a (Harran) sığınması ile ilkçağ felsefesi sona erer ve orta çağ başlar.
  • Çağımızdaki birçok felsefe tarihçisi ortada bir felsefe tarihi veya felsefenin tarihinden çok felsefeler tarihi, felsefi düşünceler tarihi, hatta filozoflar tarihi vardır; düşünce yok, düşünceler var; felsefe yok, felsefeler var.
  • Nasıl ki toplumsal olaylar başka toplumsal olaylarla ilişkisi ile açıklanınca anlam kazanıyorsa, felsefi düşüncelerin gelişimi de başka felsefi düşüncelerle açıklanabiliyor.
  • Okumaya devam et “İlkçağ Felsefe Tarihine Giriş ve Felsefenin Doğuşu”