Küçük Sokratesçi Okullar

Platon ve Aristoteles’ten azade Sokrates’in yakın çevresinden olup kendilerini Sokrates’in dostları olarak adlandıran başka bazı düşünürler vardır ki, bunlar felsefe tarihçileri tarafından Küçük Sokratesçiler ve onların kurdukları okullar Küçük Sokratesçi Okullar olarak nitelendirilirler. Bu okullar Euklides’in Megara Okulu, en meşhur öğrencisi Sinop’lu Diogenes olduğu Antisthenes’in Kinik okulu ve Aristippos’un Kirene Okuludur.

Okumaya devam et “Küçük Sokratesçi Okullar”

Sokrates

 

  • İnandığı gibi yaşayan ve inançları uğruna ölen ilk büyük filozoftur Sokrates.
  • Sokrates ilk ahlak filozofudur ve hayatını ahlaki görüşler öne sürenlerin onlara uyması gerektiğini bilerek yaşamıştır. Bu ahlaki görüşlerin doğru olduğunun en önemli göstergesi onları öne sürenler tarafından da benimsenmiş olmasıdır. Dolayısı ile sokrates’in hayatı da üzerinde durulması, incelenmesi gereken bir hayattır; hele ki onun hiçbir şey yazmadığı göz önüne alınırsa.
  • İÖ 470-399 yılları arasında yaşamıştır. Annesi ebe babası da bir taş yontucudur. Annesi nasıl bebekleri doğurtuyorsa kendisi de insanların ruhların bulunan ama bilincinde olmadıkları ahlaki doğruları doğurttuğunu ileri sürecektir.
  • Peloponnes Savaşı (İÖ 432-422) sırasında çeşitli muharebelere katılmış ve cesaretiyle temayüz etmiş, savaş sonunda kurulan mahkemelerde de yargıçlık ve jüri üyeliğini görevlerini yine cesurca yapmıştır. Aynı cesareti yargılandığı mahkemede kendini savunurken gösterecektir ve yine cesurca ölümü kucaklayacaktır.

Okumaya devam et “Sokrates”

Parmenides

iTunes / RSS

PARMENİDES

  • Parmenides’le beraber hemen her şeyi ile Herakleitos’a zıt giden bir filozofu inceliyor olacağız.
  • İÖ 6.yy.ın son yarısıyla 5.yy.ın ilk yarısında yaşamıştır. Kendisi hakkında çok az bilgi sahibiyiz. Soylu bir aileden gelmiştir ve memleketinde bir kanun koyucudur. Felsefesinde Ksenophanes, Ptyhagoras ve Anaksimandros etkisi görülmektedir.
  • Felsefesini şiir olarak yazmış ve ileri sürdüğü görüşleri bir tanrısal vahiy veya esinlenme sonucu zihninde doğan şeyler olarak takdim etmiştir. (Daha sonra Empedokles’in de şiiri kullanacağını göreceğiz)
  • Elimizdeki şiirlerinin birinde varlığın üç halinin iddia edildiğini söyleyecektir.
  1. Varlık vardır.
  2. Varlık var değildir.
  3. Varlık hem vardır hem var değildir.

Bu üç önerme her ne kadar bugün bildiğimiz anlamıyla mantık önermeleri olsa da o zaman mantığın konusu varlığın bizatihi kendisi, ilkeleri varlığın ilkesi olarak algılandığı için Parmenides bu önermeleri ortaya atarken metafizik yapmaktadır ve doğrudan varlıktan, fiziksel varlıktan bahsetmektedir. Var olmayan şeyden bahsederken fiziksel olarak boşluktur. Var olan aynı zamanda mekan doldurandır.

Okumaya devam et “Parmenides”

Doç.Dr. Hasan AYDIN’la Felsefe ve Felsefe Tarihi Üzerine

iTunes / RSS

Bu hafta Doç.Dr. Hasan AYDIN’ı konuk ettik ve ona şu soruları sorduk:

  1. Felsefe Nedir?
  2. Felsefe Tarihinin genel olarak tarih biliminden ayrı okutulmasının sebebi nedir?
  3. Felsefe öğrenenler için felsefe tarihinin önemi nedir?
  4. Geçmişteki filozofları ne kadar anlayabiliriz?
  5. Metinleri yorumlarken ne kadar ileri gidebiliriz?
  6. Felsefe öğrenenlere tavsiyeleriniz nelerdir?
  7. Felsefe insana ne katar?

Bilgi Felsefesi

iTunes / RSS

  • Antik Yunanca “bilgi” anlamına gelen “episteme” ve “akılcı söz” anlamına gelen “logos” sözcüklerinin birleşiminden meydana gelen epistemoloji, felsefenin bilgiyi inceleyen teorik bir dalıdır.
  • Epistemoloji bilgi kavramının kendisi, doğa, türleri, kaynağı, neye bilgi denilip neye denilmeyeceği, bilginin doğruluk ölçütü gibi sorulara cevap arar.
  • Doğrudan doğruya bilgi kavramının kendisiyle meşgul olan epistemoloji, metafizikle birlikte felsefenin en önemli iki alt dalından biridir. Klasik anlamda ilk felsefe olarak ele alının metafizik, modern bilim devrimi ile beraber yerini çoğunlukla epistemolojiye bırakır.
  • Epistemolji konusu itibariyle belki de felsefeye özgü tek inceleme alanını oluşturur. Bu konudan kısaca felsefe nedir programından bahsetmiştik. Birçok disiplin ve bilimle birlikte aynı konular üzerinde çalışan felsefe, konu bilginin bizatihi kendisi olunca yalnız kalır. Bu yönüyle de ona ilk felsefe demek belki de pek yanlış bir tanımlama olmayacaktır.
  • Epistemoloji bütün disiplinlerin temelinde yer alır çünkü söz konusu felsefe disiplinlerinin sistematik kavrayışlarıyla dayandıkları ilke ve kabuller, ancak epistemolojik olarak oluşturulup temellendirilebilir.

Okumaya devam et “Bilgi Felsefesi”